აფხაზეთის ქალაქები ციფრულ მასალებში - როგორია რუსეთის არქივებში "აღმოჩენილი" რეგიონის ისტორია

სო­ხუმ­ში, აფხა­ზე­თის ტუ­რიზ­მი­სა და ურ­ბა­ნუ­ლი გან­ვი­თა­რე­ბის ის­ტო­რი­ა­ში პირ­ვე­ლი ციფ­რუ­ლი სა­არ­ქი­ვო დო­კუ­მენ­ტე­ბის გა­მო­ფე­ნა გა­იხ­სნა, რო­მელ­შიც აფხა­ზუ­რი მე­დი­ის ცნო­ბით, აქამ­დე უც­ნო­ბი დო­კუ­მენ­ტე­ბიც გა­მო­ი­ფი­ნა.

მა­გა­ლი­თად ისე­თი, რო­გო­რიც არის სო­ხუ­მის გეგ­მა, რო­მე­ლიც 1907 წელს საბ­ჭო­თა სა­ქარ­თვე­ლოს სა­არ­ჩევ­ნო ოლ­ქე­ბის რუ­კე­ბის შედ­გე­ნის დროს არის და­ხა­ზუ­ლი...

პრო­ექ­ტის ახალ­გაზ­რდა ავ­ტო­რე­ბის თქმით, უკვე და­წყე­ბუ­ლია აფხა­ზე­თის ქა­ლა­ქე­ბი­სა და და­ბე­ბის გა­საბ­ჭო­ე­ბამ­დე­ლი ტო­პო­ნი­მე­ბის მო­ძი­ე­ბა და "ის­ტო­რი­ის თან­დარ­თვით მათი ქა­ლა­ქე­ბის შე­სას­ვლელ­თან სტენ­დებ­ზე გან­თავ­სე­ბა, რათა ტუ­რის­ტმა იცო­დეს მისი ნამ­დვი­ლი ის­ტო­რია".

პრო­ექ­ტის ავ­ტო­რე­ბის, მი­ლა­ნა ბჟა­ნი­ა­სა და ანას­ტა­სია კნი­ა­ზე­ვას თქმით, გა­მო­ფე­ნა აფხა­ზე­თის ე.წ. კულ­ტუ­რის სა­მი­ნის­ტროს მხარ­და­ჭე­რით გან­ხორ­ცი­ელ­და და "აფხა­ზე­თის რეს­პუბ­ლი­კა­ში და­ცუ­ლი ის­ტო­რი­ულ-კულ­ტუ­რუ­ლი მემ­კვიდ­რე­ო­ბის ძეგ­ლე­ბის წარ­მო­ჩე­ნას" ემ­სა­ხუ­რე­ბო­და.

 
 
 
-0:12
 
 
 

კვლე­ვი­თი სა­მუ­შა­ო­ე­ბი აფხაზ­მა სტუ­დენ­ტებ­მა რუ­სე­თის არ­ქი­ვებ­სა და ის­ტო­რი­უ­ლი სა­არ­ქი­ვო მა­სა­ლე­ბის ინ­სტი­ტუ­ტში აწარ­მო­ეს. კერ­ძოდ, სა­უ­ბა­რია რუ­სე­თის სა­ხელ­მწი­ფო არ­ქივ­ზე, ასე­ვე რუ­სე­თის ლი­ტე­რა­ტუ­რი­სა და ხე­ლოვ­ნე­ბის სა­ხელ­მწი­ფო, კი­ნო­ფო­ტო­დო­კუ­მენ­ტე­ბის სა­ხელ­მწი­ფო და მეც­ნი­ე­რე­ბა­თა აკა­დე­მი­ის არ­ქი­ვებ­ზე.

პრო­ექ­ტის ერთ-ერთი ავ­ტო­რის, რუ­სე­თის სა­ხელ­მწი­ფო ჰუ­მა­ნი­ტა­რუ­ლი უნი­ვერ­სი­ტე­ტის "სა­არ­ქი­ვო საქ­მე­ე­ბის" ფა­კულ­ტე­ტის სტუ­დენ­ტის მი­ლა­ნა ბჟა­ნი­ას თქმით, გა­მო­ფე­ნა­ზე წარ­მოდ­გე­ნი­ლია 14 სტენ­დი, რო­მე­ლიც მო­ი­ცავს "აფხა­ზე­თის და­სავ­ლეთ და აღ­მო­სავ­ლეთ ტე­რი­ტო­რი­ებს და საბ­ჭო­თა სა­ქარ­თვე­ლოს დრო­ინ­დელ სა­არ­ჩევ­ნო ოლ­ქე­ბის რუ­კებს, რომ­ლის შე­სა­ხე­ბაც აქამ­დე არა­ფე­რი იყო ცნო­ბი­ლი.

"შემ­დე­გი მარ­შრუ­ტია "გაგ­რა-რიწა" და ამ ტე­რი­ტო­რი­ებ­ზე გან­თავ­სე­ბუ­ლი ტუ­რის­ტუ­ლი მარ­შრუ­ტე­ბი, რო­მელ­ზეც სა­ექ­სკურ­სიო ავ­ტო­ბუ­სე­ბის ფოტო-მა­სა­ლაა აღ­ნუს­ხუ­ლი... გაგ­რა­სა და რი­წა­ში სულ სამი სტენ­დია – ახალ ათო­ნამ­დე... ასე­ვე სამი სტენ­დი გვაქვს სო­ხუმ­ში. აფხა­ზე­თის დე­და­ქა­ლა­ქის შე­სა­ხებ ის­ტო­რი­ულ დო­კუ­მენ­ტებს რუ­სე­თის სა­ხელ­მწი­ფო არ­ქივ­ში მი­ვა­გე­ნით... სა­უ­ბა­რია, იმ ფო­ტო­მა­სა­ლებ­ზე, რო­მე­ლიც ძველ სო­ხუმ­შია გა­და­ღე­ბუ­ლი, მა­გა­ლი­თად ქა­ლაქ­ში არ­სე­ბულ რუს­თა­ვე­ლის ძეგლ­ზე, რო­მე­ლიც უკვე აი­ღეს, თუმ­ცა ჩვენს მიერ მო­პო­ვე­ბულ ფო­ტო­ებ­შია შე­მორ­ჩე­ნი­ლი, სა­დაც ჩანს თუ რო­გორ გა­მო­ი­ყუ­რე­ბო­და იქა­უ­რო­ბა 1949 წელს..." - ამ­ბობს ბჟა­ნია.

რუს­თა­ვე­ლის ძეგლი სო­ხუმ­ში

პრო­ექ­ტის ავ­ტო­რე­ბი ასე­ვე იხ­სე­ნე­ბენ ფოტო-კად­რებ­ში შე­მორ­ჩე­ნილ, გულ­რიფ­შის რა­ი­ონ­ში არ­სე­ბულ ციტ­რუ­სის მე­ურ­ნე­ო­ბა "ილიჩ­სა" და ლე­ნი­ნის სა­ხე­ლო­ბის სა­კავ­ში­რო ჯან­დაც­ვის ცენ­ტრს, რო­მე­ლიც 1956 წელს არის გა­და­ღე­ბუ­ლი და რო­მელ­საც საბ­ჭო­თა ექ­სკურ­სი­ის მარ­შრუ­ტში სა­პა­ტიო ად­გი­ლი ეკა­ვა...

პრო­ექ­ტის თა­ნა­ავ­ტო­რი, რუ­სე­თის ჰუ­მა­ნი­ტა­რუ­ლი სა­ხელ­მწი­ფო უნი­ვერ­სი­ტე­ტის მა­გის­ტრა­ტუ­რის სტუ­დენ­ტი ანას­ტა­სია კნი­ა­ზე­ვაა, რო­მე­ლიც წარ­მო­შო­ბით კი­რო­ვის ოლ­ქი­დან არი. მისი თქმით, "აფხა­ზე­თის ის­ტო­რი­ით ძა­ლი­ან და­ინ­ტე­რეს­და".

"აფხა­ზეთ­ში პირ­ვე­ლად ორი წლის ჩა­მო­ვე­დი, რო­დე­საც მი­ლა­ნა ბჟა­ნი­ამ სო­ხუმ­ში გა­მარ­თა ფო­რუ­მი "არ­ქი­ვის ის­ტო­რია და სა­ხელ­მწი­ფო­თა­შო­რი­სი ურ­თი­ერ­თო­ბე­ბი". მა­შინ გა­ვე­ცა­ნი აფხა­ზე­თის სა­არ­ქი­ვო მა­სა­ლებ­სა და შე­ვი­ტყვე მისი ტრა­გი­კუ­ლი ბე­დის შე­სა­ხებ; ვგუ­ლის­ხმობს 1992 წლის ფაქტს, რო­დე­საც ის და­იწ­ვა და გა­ნად­გურ­და... მოს­კოვ­ში დაბ­რუ­ნე­ბის შემ­დეგ, ჩვენ ვეწ­ვი­ეთ მოს­კო­ვის ფე­დე­რა­ლურ არ­ქივს და და­ვი­წყეთ სა­ჭი­რო დო­კუ­მენ­ტე­ბის მო­ძი­ე­ბა...

მა­შინ მივ­ხვდი, რომ ისი­ნი ინა­ხა­ვენ ჩვე­ნი ქვეყ­ნე­ბის ის­ტო­რი­ა­სა და ახლო ურ­თი­ერ­თო­ბებს, ჯერ კი­დევ ად­რინ­დე­ლი წლე­ბი­დან აფხა­ზურ ოჯა­ხებ­სა და ქა­ლა­ქებ­ზე... ეს ყვე­ლა­ფე­რი ახ­ლან­დე­ლი აფხა­ზე­თის­თვის ეკო­ნო­მი­კუ­რი და ტუ­რის­ტუ­ლი თვალ­საზ­რი­სით ძა­ლი­ან აქ­ტუ­ა­ლუ­რია, რად­გან მას­ში ასა­ხუ­ლია საბ­ჭო­თა წლე­ბი, მა­შინ­დე­ლი სის­ტე­მა... აქ ჩა­მო­სულ­მა ტუ­რის­ტმა უნდა იცო­დეს, რა იყო სი­ნამ­დვი­ლე­ში და სად არის სი­მარ­თლე..." - აცხა­დებს კნი­ა­ზე­ვა აფხა­ზურ მე­დი­ას­თან სა­უ­ბარ­ში.

საბ­ჭო­თა მფრი­ნა­ვი ივან პა­პა­რი­ნი სო­ხუმ­ში, 1940 წელი

მი­ლა­ნა ბჟა­ნი­ას თქმით, ასე­ვე თით­ქმის დას­რუ­ლე­ბუ­ლია აფხა­ზეთ­ში რე­ვო­ლუ­ცი­უ­რი მოძ­რა­ო­ბის შე­სა­ხებ არ­სე­ბუ­ლი ის­ტო­რი­უ­ლი მა­სა­ლე­ბის შეგ­რო­ვე­ბა და უახ­ლო­ეს ხა­ნებ­ში აფხა­ზე­თის "სა­ხელ­მწი­ფოს ის­ტო­რი­ულ-სა­არ­ქი­ვო ინ­სტი­ტუ­ტის" ვებგ­ვერ­დზე გან­თავ­სდე­ბა.

წყარო: ambebi.ge

წაკითხვა 693 ჯერ განახლდა განახლდა სექტემბერი 25 2018
ჩვენს შესახებ

მოკლე ინფო

ჩვენი მთავარი პრინციპებია: სიზუსტე, ოპერატიულბა და დაბალანსებული ინფორმაციის მიწოდება.

ჩვენს შესახებ

საინფორმაციო სააგენტო „პირველი ნიუსი“ 2018 წელს შეიქმნა. ჩვენი სააგენტოს ვებგვერდზე ქვეყნდება მიმდინარე პოლიტიკური, ეკონომიკური, სოციალური, მსოფლიო, კულტურული, სპორტული და სხვა აქტუალური სიახლეები.  სიტყვისა და გამოხატვის თავისუფლება ადამიანის ერთ–ერთი ძირითადი უფლებაა. სწორედ ამ უფლების გამოყენებით ჩვენმა გუნდმა აიღო ვალდებულება, რომ საზოგადოებას დროულად მივაწოდოთ ამომწურავი, ობიექტური ინფორმაცია ფაქტებისა და მოვლენების დამახინჯების გარეშე.